W kwietniu 2020 roku zakończył się drugi etap unikatowego i pionierskiego w skali kraju programu pilotażowego realizowanego przez Instytut Chemicznej Przeróbki Węgla we współpracy z Gminą Wolbrom.

Celem programu było eksperymentalne potwierdzenie możliwości wyeliminowania występowania w powietrzu incydentów smogowych poprzez zastąpienie tradycyjnych paliw węglowych spalanych w gospodarstwach domowych, paliwem niskoemisyjnym. Pilotaż został przeprowadzony przez specjalistów Zespołu Inżynierii Środowiska IChPW na terenie miejscowości Chrząstowice. Mieszkańcom na czas trwania pilotażu zostało dostarczone paliwo niskoemisyjne.

W ramach realizacji programu prowadzono pomiary jakości powietrza zarówno przed, jak i w trakcie prób eksploatacyjnych spalania paliwa niskoemisyjnego, przy zastosowaniu następujących urządzeń pomiarowych:

  • ciągły pomiar przy użyciu stacji monitoringu powietrza Airpointer®,
  • punktowe pomiary jakości powietrza w bezpośrednim sąsiedztwie zamieszkiwanych budynków przeprowadzone za pomocą przenośnego pyłomierza DustTrak II 8530
  • pomiar pionowego profilu stężeń pyłu PM10 przy wykorzystaniu czujników zainstalowanych na dronie.

Opracowano również scenariusze ograniczania niskiej emisji zawierające analizę porównawczą efektów ekologicznych możliwych do osiągnięcia w wyniku wdrożenia różnych działań ograniczających zanieczyszczenie powietrza tj. substytucji tradycyjnych paliw węglowych, paliwem niskoemisyjnym oraz wymiany istniejących indywidualnych źródeł ciepła na urządzenia grzewcze spełniające określone przepisami prawa standardy emisyjne.

Wyniki pilotażu:

  • średnie stężenie pyłu zawieszonego PM10 (styczeń-marzec 2020) przy spalaniu paliwa niskoemisyjnego obniżyło się prawie 2-krotnie,
  • pomiary chwilowe przeprowadzone za pomocą pyłomierza DustTrack wykazały, że substytucja paliwa pozwoliła na prawie 6-krotne obniżenie się stężenia pyłu zawieszonego w tworzących się w sąsiedztwie domów tzw. hot spotach (miejsca wysokiego zadymienia),
  • uzyskane na drodze modelowania matematycznego scenariusze pokazały, że w przypadku spalania paliwa niskoemisyjnego we wszystkich aktualnie eksploatowanych kotłach zasypowych, uzyskany efekt ekologiczny może być porównywalny z efektem możliwym do osiągnięcia przy wymianie wszystkich kotłów na urządzenia spełniające wymagania Dyrektywy Ecodesign.