Pakiet klimatyczny Komisji Europejskiej „Fit for 55” ogłoszony 14 lipca 2021 roku, ma za zadanie ograniczyć emisję gazów cieplarnianych o przynajmniej 55% w 2050 w stosunku do jej poziomu z 1990 roku. Składa się on z 13 propozycji legislacyjnych. Branże paliwowa, grzewcza oraz instalacyjna są najbardziej zainteresowane trzema aktami prawnymi, o których mowa w pakiecie:

  • dyrektywą w sprawie efektywności energetycznej (EED),
  • dyrektywą w sprawie energii odnawialnej (RED),
  • systemem handlu uprawnieniami do emisji (ETS) i jego rozszerzeniem na sektor budowlano-mieszkaniowy.

Jednocześnie w dokumencie stwierdzono, że drewno pochodzące z lasów pierwotnych nie powinno być uznawane za odnawialne, a wykorzystywanie całych drzew do produkcji energii należy zminimalizować. W Polsce ciepłownie w mniejszych miejscowościach już teraz inwestują w kotły na biomasę, ale spalane w nich drewno będzie musiało spełnić kryteria zrównoważonego rozwoju. Pozyskanie drewna energetycznego z lasów „o wysokiej bioróżnorodności” będzie możliwe, gdy nie koliduje to z celami ochrony przyrody, a kryteria zrównoważonego rozwoju dotyczyć będą utrzymania jakości gleby i bioróżnorodności.

Działacze na rzecz ochrony środowiska, krytykują Komisję Europejską podkreślając, że spalanie biomasy jest tak samo szkodliwe dla klimatu jak spalanie gazu czy węgla i emituje do atmosfery CO2, a także nie chroni bioróżnorodności. Postulują też usunięcie biomasy z unijnej listy energii odnawialnej, ponieważ jej wykorzystywanie nie przyczyni się do osiągnięcia neutralności klimatycznej.

Państwa członkowskie UE miały czas do 30 czerwca 2021r. na transpozycję unijnej Dyrektywy (UE) 2018 RED (II), która weszła w życie w 2018r. do prawa krajowego. Zobowiązuje ona operatorów wytwarzających energię elektryczną lub ciepło do przedstawienia dowodów zrównoważonego wytwarzania i wykorzystania biomasy. Przepisy mówią, że zainteresowane podmioty gospodarcze mogą przedstawić dowody zrównoważonego wykorzystania biomasy, za pomocą dobrowolnych systemów certyfikacji zatwierdzonych przez Komisję Europejską. Jednakże, tylko nielicznym państwom członkowskim udało się stworzyć wymogi prawne do wdrożenia RED II, a Komisji Europejskiej nie udało się w pełni stworzyć procedur uznawania systemów certyfikacji. Paliwa z biomasy, które będą wykorzystywane w europejskim systemie handlu uprawnieniami do emisji muszą posiadać dowód zrównoważonego rozwoju najpóźniej do stycznia 2022r., aby nadal mogły być liczone jako neutralne pod względem emisji CO2. Dlatego Komisja Europejska wdrożyła rozwiązanie pośrednie, a w Polsce niestety nie jesteśmy jeszcze gotowi i dopiero od niedawna trwają prace przygotowawcze wśród jednostek wytwarzających energię do certyfikacji biomasy.

 



Autorzy: Edyta Misztal, Teresa Topolnicka
Laboratorium Chemii Analitycznej
kontakt: emisztal@ichpw.pl